How to read a solar module datasheet before you order

ช่างหลายคนเลือกแผงจากตัวเลขวัตต์ตัวเดียว แต่ตัวเลขที่ทำให้งานผ่านหรือไม่ผ่านการตรวจ อยู่ในตารางสเปคไฟฟ้าต่างหาก บทความนี้ไล่ทีละค่า พร้อมบอกว่าค่าไหนใช้ทำอะไรตอนออกแบบ

ค่าไฟฟ้าหลักที่ต้องดู (STC)

ตาราง Electrical Characteristics ทดสอบที่ STC (แสง 1,000 W/m², เซลล์ 25°C) มีค่าหลักดังนี้

• Pmax (กำลังไฟสูงสุด) : ตัวเลขที่ใช้เรียกรุ่น เช่น 620W / 715W / 720W แผงรุ่นเดียวกันจะมีหลาย “power bin” ราคาต่างกันไม่มาก แต่มีผลตอนเคลมและตอนคำนวณผลผลิต
• Voc (แรงดันวงจรเปิด) : ค่าสำคัญที่สุดตอนออกแบบสตริง เพราะแรงดันรวมของสตริง ห้ามเกินแรงดัน DC สูงสุดของอินเวอร์เตอร์ และ Voc จะสูงขึ้นเมื่ออากาศเย็น ต้องคูณแฟกเตอร์อุณหภูมิต่ำสุดของหน้างานเสมอ
• Vmp / Imp : แรงดันและกระแสที่จุดจ่ายกำลังสูงสุด ใช้เช็กว่าจุดทำงานอยู่ในช่วง MPPT ของอินเวอร์เตอร์หรือไม่
• Isc (กระแสลัดวงจร) : ใช้ตั้งขนาดฟิวส์สตริงและสายไฟ แผง 66 เซลล์ รุ่นใหม่อยู่ราว 16A ส่วนแผงเซลล์ 210mm ขึ้นไปเกิน 18A สำคัญ: ห้ามใช้ค่า Isc ดิบ วสท. 022013 กำหนดให้คูณ 1.25 ก่อนเสมอ (สมการ 3.7 และ 3.9 สำหรับอุปกรณ์ป้องกันกระแสเกิน และใช้ค่าเดียวกัน เทียบพิกัดกระแสของสายไฟตามตารางของ วสท.) เช่นแผง Isc 18.55A ต้องคิดที่ 18.55 × 1.25 = 23.2A ไม่ใช่ 18.55A อินเวอร์เตอร์รุ่นเก่าบางตัวรับกระแส MPPT ไม่พอ ต้องเช็กคู่กันเสมอ และอย่าเดากระแสจากวัตต์ ให้เปิดดาต้าชีตรุ่นนั้นจริง ๆ

Temperature Coefficient : ตัวเลขที่เมืองไทยต้องสนใจ

หลังคาเมืองไทยเซลล์ขึ้นไป 60-70°C ได้สบาย ค่า Temperature Coefficient of Pmax (เช่น -0.29 %/°C ของแผง N-type) บอกว่ากำลังไฟตกกี่เปอร์เซ็นต์ต่อองศาที่สูงขึ้น แผง N-type ค่านี้ต่ำกว่า P-type ทำให้ผลิตไฟหน้าร้อนได้ดีกว่าที่วัตต์เท่ากัน

แผง Bifacial อ่านเพิ่มตรงไหน

• Bifaciality (เช่น 80 ± 5 %) : ด้านหลังผลิตไฟได้กี่เปอร์เซ็นต์ของด้านหน้า
• Rear-side gain : ตัวเลขเปอร์เซ็นต์ที่ได้จริงขึ้นกับพื้นผิวใต้แผงและระยะยกแผง หลังคาเมทัลชีทติดแนบได้ gain น้อย โครงยกสูงพื้นสว่างได้มาก อย่าใช้ตัวเลขการตลาด ของผู้ผลิตเป็นค่าการันตีในใบเสนอราคา

เช็กลิสต์ก่อนสั่งของ

1. Voc รวมสตริง (คูณแฟกเตอร์อากาศเย็นตาม วสท. ตารางที่ 4.1 ราว 1.02-1.06 สำหรับไทย) ไม่เกินค่าที่ต่ำกว่าระหว่าง Max DC voltage ของอินเวอร์เตอร์ กับเพดาน วสท. ข้อ 3.1 (1,000V อาคารที่พักอาศัย / 1,500V อาคารอื่น)
2. Imp / Isc ไม่เกินสเปคกระแสต่อ MPPT ของอินเวอร์เตอร์
3. ขนาดและน้ำหนักแผง เข้ากับระยะแปและโครงสร้างหลังคาที่หน้างาน
4. เงื่อนไขรับประกัน : รับประกันสินค้า (product) กับรับประกันกำลังไฟ (power) คนละตัวกัน และต้องซื้อผ่านตัวแทนจำหน่ายที่เคลมในไทยได้จริง

ขอบเขตของบทความนี้ บทความนี้ครอบคลุมเฉพาะการเลือกอุปกรณ์และการอ่านสเปค ไม่ใช่คู่มือออกแบบระบบฉบับเต็ม งานติดตั้งจริงต้องเป็นไปตาม วสท. 022013 ทั้งฉบับ ซึ่งยังบังคับเรื่อง อุปกรณ์หยุดทำงานฉุกเฉิน (rapid shutdown), อุปกรณ์ป้องกันอาร์กฝั่ง DC, การต่อลงดินและการต่อฝาก, อุปกรณ์ปลด-สับฝั่ง DC และระบบเฝ้าระวังกระแสรั่วลงดินสำหรับอินเวอร์เตอร์ชนิดไม่มีหม้อแปลง ทั้งหมดนี้อยู่นอกขอบเขตบทความนี้ และก่อนจ่ายไฟเข้าระบบ ต้องผ่านการขออนุญาตเชื่อมต่อกับการไฟฟ้า (PEA/MEA) ให้เรียบร้อยก่อนเสมอ

มีดาต้าชีทรุ่นไหนอ่านแล้วไม่แน่ใจ ส่งมาถามทีมขายทาง LINE ได้เลย ทีมขายเช็กสเปคและรุ่นให้ก่อนออกใบเสนอราคา